|
Εμείς μετατρέπουμε τον κόσμο σε εξώτερο πυρ και κενώνουμε την προσωπικότητα από τη βίωση της ψυχής, της αιώνιας ζωής και της Παρουσίας του Είναι, του σώματος της δόξης, το οποίο είναι ελεύθερο από την αλλοτρίωση, μέσα στη χαρισματική αυθεντικότητα της δημιουργίας, της ζωής και της εναίσθησης.
Υπάρχει ανάμεσα στον άνθρωπο και στη φύση μια διαρκής τραγικότητα. Είναι φανερό ότι δεν είναι άμεσα υλοποιήσιμες οι προφητείες που αφορούσαν την αβλαβή συμβιωτικότητα. Ωστόσο, είμαστε στην αρχή ενός δρόμου και πρωταρχικά ο δρόμος για εμάς συνδέεται με το να ξεπεράσουμε το φόβο του θανάτου ως κίνητρο που κατέχει τη ζωή μας και μας οδηγεί σε μια απληστία, τόσο μεταφυσική όσο και υλιστική.
Η εναρμόνιση της ζωής μας με το αληθινό, το ωραίο και το αγαθό διαμορφώνει την συνείδησή μας στο ύψος του σώματος της δόξης, που είναι ελεύθερο από το εξώτερο πυρ, στο βάθος της εσωτερικότητας που είναι αδιατάρακτη απέναντι στα γεγονότα και στις επιθυμίες χωρίς νόημα. Από αυτό το πεδίο διαμορφώνεται το εκκλησίασμα και όπως θα έλεγε ο Γρηγόριος ο Νύσης από αυτό το πεδίο ομιλεί ο Εκκλησιαστής.
Με την αναφορά ότι τελικά στο Μυστικό Δείπνο υπάρχει η λυδία λίθος της βιωσιμότητας σε αυτήν την οντολογική προστασιακή συντροφικότητα. Κλείνουμε την αναφορά μας για τη βιώσιμη θρησκευτικότητα και θρησκεία και γιατί όχι για τη θρησκεία της βιωσιμότητας και για τη θρησκευτικότητα της βιωσιμότητας.
Ο κόσμος για να διατηρηθεί χρειάζεται αυτό ακριβώς το πλεόνασμα ψυχής που εκφράζει το πνεύμα της διακονίας στο Μυστικό Δείπνο. Στο πνεύμα του Μυστικού Δείπνου υπάρχει το μυστήριο της αειφορίας, της συνέχειας και της διατήρησης. Σε αυτό τον εθελοντισμό της Ύπαρξης, τον υπαρξιακό εθελοντισμό, αυτοπαρουσιάζεται το πνεύμα. Μόνο που πρέπει να θυμηθούμε ότι το Μυστικό Δείπνο δεν προσφέρεται για θεατρικές κινήσεις και για αδιακρισία. Κάθε βιωματικός επιμερισμός του υπερβατικού, έχει μέσα του τον πειρασμό του ολοκληρωτισμού και της αδιάλλακτης αυθεντίας. Ένας τέτοιος δρόμος δεν οδηγεί στην ταπεινότητα και γι’ αυτό έχει λεχθεί ότι ο πνευματικός εγωισμός είναι μείζον πρόβλημα, καθώς υποδηλώνει ιδιοτέλεια και όχι αφιλόδοξη ταυτότητα. Όσο περισσότερο εξευγενισμένη είναι η ιδιοτέλεια και πιο δυσεξιχνίαστη γίνεται, τόσο πιο επικίνδυνη είναι. Γι’ αυτό μας χρειάζεται ένας επικοινωνιακός αφοπλισμός, για να μπορέσουμε να μετάσχουμε πραγματικά στο πνεύμα του Μυστικού Δείπνου.
Η προτεραιότητα είναι στο ηθικό υπόδειγμα. Όμως πέρα από αυτό η ευθύνη μας είναι να στελεχώσουμε τη θρησκεία με όλες τις αλήθειες και όχι με αυτό που θεωρούμε αλήθεια. Πραγματικά δεν μπορεί να βρεθεί ανώτερη θρησκεία από την αλήθεια. Είναι μια ποιητική αλήθεια, δεν είναι δεδομένη ως επιστημονικός ολοκληρωτισμός. Η θρησκεία δεν μπορεί να είναι ανώτερη από το αγαθό ή το ωραίο. Πνευματική επικοινωνία μπορεί να απελευθερωθεί και απελευθερώνεται όλο και πιο πολύ, μαζί με κάθε άλλη μορφή επικοινωνίας. Είναι στο χέρι μας να επιλέξουμε ένα δρόμο επικοινωνίας και αμοιβαίας σύμπραξης για την ανακαίνιση της θρησκευτικότητας. Δεν λέμε κατ’ ανάγκη της θρησκείας ή των θρησκειών γιατί το πρωταρχικό είναι να δούμε τόσο επικοινωνιακά, όσο και στην πράξη τα ελλείμματα που υπάρχουν και να τα καλύψουμε. Είναι αλήθεια ότι άλλοι τομείς συνεισφέρουν πολύ περισσότερο ηθικά, βιοτικά αλλά και πνευματικά στον σύγχρονο άνθρωπο από τις θρησκείες, οι οποίες παλινδρομούν με αναμνήσεις των εποχών της εξουσίας τους.
Η θρησκεία πια δεν μπορεί να αρκείται σε μια εξαγγελία αγάπης χωρίς περιεχόμενο και φαντασία στη δράση, χωρίς ζωή σε μια εποχή που αρχίζει να αναφαίνεται σαφέστατα σαν κυρίαρχο το ζήτημα της θέλησης για το καλό. Η θέληση για το καλό, υφίσταται και ως αναγνώριση της πρόνοιας του σχεδίου και του χρόνου,σαν δυναμικού παράγοντα που συνδέεται με τη βιωσιμότητα. Η νέα θρησκευτικότητα που αποβλέπει στη βιωσιμότητα και στην προσφορά της θρησκείας πρέπει να σταθεί σαν ένας διαρκής σπερματικός λόγος για την πρόοδο της ανθρωπότητας, για την αναγνώριση του Λόγου στην πλανητική οικουμενικότητα και την ανάπτυξη ενός σχεδίου βιωσιμότητας.
Αυτό θα πρέπει να το κάνει οργανώνοντας τη συνάντηση αυτής της σπερματικότητας όπως και τη συνάντηση του επίκαιρου λόγου με το Λόγο του μέλλοντος, με οικουμενικές γιορτές που δεν θα είναι πρωταρχικά θρησκευτικές αλλά πολιτισμικές πράξεις θρησκευτικότητας. Χρειαζόμαστε διαύλους και δίκτυα επικοινωνίας και θα μπορούσαμε να πούμε ότι οδηγούμαστε από πρωτοβουλίες των ηγετών των μεγάλων εκκλησιών στη θέσπιση διεθνών οικουμενικών και διαθρησκευτικών δικτύων συνάντησης όπως εξελίσσονται αυτές στο Φανάρι, στην Ασίζη και σε άλλα μέρη. Πιστεύουμε ότι αργότερα θα υπάρξουν σημεία που δεν θα είναι αποκλειστικά διαθρησκευτικές συναντήσεις αλλά διατομεακές, του παγκόσμιου πνεύματος, στα οποία θα μπορέσει να συναντηθεί η θρησκεία με την πολιτική, την οικονομία, την επιστήμη, τη τέχνη και τους πολιτισμούς.
Παράλληλα ένα μέγιστο θρησκευτικό ζήτημα είναι η ανάπτυξη του ανθρώπου και το πέρασμά του από την βαθμίδα της τυφλής ενορμητικότητας, της αναγκαστικής και καταναγκαστικής ρύθμισης, σε μια συνειδητή ρύθμιση που διασκεδάζει πραγματικά με τη δημιουργία, μετουσιώνει την αγοραία αναγκαστικότητα, τόσο της εργασίας όσο και της διασκέδασης, σε ένα πεδίο δημιουργίας, που προχωράει σε μια βίωση του κόσμου της έννοιας, ενώ δημιουργεί και απολαμβάνει τη δημιουργία και τη στοχαστικότητα και στη συνέχεια οδηγείται στη μεταμόρφωση της προσωπικότητας, μέσα σε ένα πλαίσιο αφιλόδοξης ταυτότητας και ομαδικότητας. Είναι μια διαδικασία νηπτικής μύησης στο Είναι.
Στην πραγματικότητα, χρειάζεται να οργανώσουμε και να ολοκληρώσουμε μια παιδεία πνευματικότητας, δίπλα από την κοινωνία της πληροφορίας και του πολιτιστικού πληθωρισμού. Ο άνθρωπος πλέον θα γίνεται επαρκής, αντισταθμιστικός και συμπληρωματικός παράγοντας του χαοτικού πληθωρισμού, των δικτύων επικοινωνίας, των δικτύων πληροφόρησης και δράσης της παγκοσμιοποίησης, ώστε να μπορεί να ζει με κέντρο τον εαυτό του, χωρίς να είναι εγωκεντρικός. Να μπορεί να διαμορφώνει μια ένθερμη γειτονιά μέσα στην οικουμενικότητα, να αυτοπραγματώνεται απελευθωτικά, χωρίς να περιθωριοποιείται ή να αποκλείεται και χωρίς να απαιτεί αναγνώριση.
Αυτές οι διαδικασίες και οι μέθοδοι της εξέλιξης είναι συνυφασμένες τόσο με την ανάπτυξη της εσωτερικότητας όσο και με την ανάπτυξη της υπηρεσίας, της διακονίας, του πνεύματος της χορηγίας και του εθελοντισμού. Τα βήματα της ανάπτυξης που συμβολοποιούνται στη Γέννηση της Βηθλεέμ και στη Βάπτιση στον Ιορδάνη, είναι βήματα που πρέπει να γίνουν κατανοητά με όρους ψυχολογικής, κοινωνικής και δημιουργικής ανάπτυξης του ανθρώπου. Σε αυτή την προσπάθεια της πνευματικής ανάπτυξης πρέπει να είναι αφιερωμένη η καλύτερη δυναμική της ανθρωπότητας.
Αν χρειαζόμαστε μια πνευματική εμπειρία είναι αυτή της Ανάστασης του Χριστού. Πρέπει να τερματίσουμε πια αυτό το δεύτερο θάνατο, τη δεύτερη σταύρωση του Χριστού που πραγματοποιήσαμε με τόση άνεση και τόση βέβηλη αλαζονεία σκιάζοντας απραξιακά το μήνυμά του, με βερμπαλισμούς και με εγωκεντρικές προσεγγίσεις. Πέρα λοιπόν από το ναρκισσισμό μας μπορούμε να νιώσουμε ότι μέσα στην επίτευξη αφιλόδοξης ταυτότητας ενυπάρχει η Ανάσταση του Χριστού, η πραγμάτωσή Του και η παρουσία Του και όχι μέσα στην κενολογία και την υλιστική τυπικότητα.
Μεγάλοι Ενδοσκόποι και Λειτουργοί του πνεύματος της διακονίας, που έχουν εκφραστεί σε όλους τους τομείς, μπορούν και πρέπει στη σύγχρονη και μελλοντική εποχή να συμπαρουσιάσουν το έργο τους. Να φανεί με αυτό τον τρόπο η συμπληρωματικότητά τους λειτουργώντας εποικοδομητικά, σαν γέφυρα, που συνδέει την Ανατολή με τη Δύση, το Βορρά με το Νότο, τα προβλήματα, τις ανάγκες και τις λύσεις, μέσα στο πνεύμα των μεγάλων ελευθεριών, των μεγάλων αναζητήσεων και συνεργασιών. Αυτό δεν πρέπει να θεωρείται ένα εγχείρημα καθαρά πολιτικό, πρέπει να είναι και θρησκευτικό.
Απορεί κανείς για την ανυπαρξία ή την απουσία τέτοιων δράσεις σε όλες τις θρησκείες, στην πραγματικότητα αυτές έχουν ξεχάσει κάθε έννοια αποστολής και ενδιαφέρονται για κάθε όψη κυριαρχίας. Η όποια κριτική ας μη γίνει ωστόσο επίκριση και ας μη μειώσει την ικανότητα της αγάπης προς τη συγκρινόμενη πραγματικότητα και κατάσταση.
Η αγάπη θα εκτρέψει τελικά τον ενθουσιασμό στην έκφραση του Πνεύματος της Ειρήνης, που είναι τόσο αναγκαίο για το μέλλον της ανθρωπότητας. Αυτό το Πνεύμα της Ειρήνης είναι αντίθετο στη χωριστικότητα που τόσο πολύ έχει ταλαιπωρήσει την ανθρωπότητα και το πνεύμα και είναι τόσο αντίθετη στη διακηρυγμένη αγάπη.
Πάντα όμως τονίζουμε ότι η αγάπη πρέπει να διαθέτει την αυτοσυντήρησή της μέσα από τη διάκριση. Τελικά πρέπει υπαχθεί στη δύναμη της θέλησης για το καλό και να την επάγει. Η υπαγωγή της διακρίνουσας αγάπης στη θέληση για το καλό, θα επιφέρει αυτόματα σωστές αξίες, επιβεβαιωμένες διαλεκτικά και διαλογικά, σωστή ομιλία, ορθό λόγο, ορθότητα ζωής ή ορθό τρόπο ζωής, ορθό στοχασμό, ορθή έφεση και αναζήτηση, ορθή συμπεριφορά, ορθή προσπάθεια και ορθή μεταρσίωση. Η ορθότητα και η ελευθερία θα αποτελούν μια δυαδικότητα ζωτικότητας που είναι ελεύθερη από κάθε επιβολή και κάθε φόβο.
Υπάρχει ένα αναγκαίο μίγμα για να προκύψει η διάσωση του σύγχρονου πολιτισμού και πρόοδός του. Αυτό βρίσκεται στην Ανακαίνιση του Διαφωτισμού με μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα και περισσότερα ερείσματα συναισθηματικής καταξίωσης και ανάπτυξης στη διατύπωση της πνευματικής ενότητας του χριστιανισμού, με ένα πνεύμα ανακαινιστικής ζωτικότητας στην πολιτιστική και επικοινωνιακή δημιουργία. Φυσικά δεν μπορούν να ευδοκιμήσουν εγχειρήματα ουσιαστικότητας και ουσιαστικοποίησης τέτοια, αν δεν οδηγηθούμε σε μια κάθαρση όπως αυτή σε ένα μεγάλο βαθμό σηματοδοτεί το κλείσιμο της τραγικότητας, η οποία πρέπει να θεραπευτεί πριν θεμελιωθεί μια νέα δημιουργία. Αυτό είναι εμφανές και στο σύγχρονο κόσμο και στο σύγχρονο άνθρωπο, στην καθημερινότητά του. Προκειμένου ο άνθρωπος να ξεκινήσει ένα νέο ανανεωμένο κύκλο ζωής, χρειάζεται να απαλλαγεί από ότι τον καθηλώνει, έστω και αν αυτή η καθήλωση είναι προοδευτική. Η καθήλωση στο φαύλο κύκλο της τραγικότητας, είναι ένα σαφές εμπόδιο για το πέρασμα στη μετατραγικότητα και η κάθαρση θα συντελεστεί τόσο με τις δυνάμεις της λογικής που οδήγησαν σε μια τόσο θαυμάσια θεατρική απόδοση του μυστηρίου της θεατρικότητας και τελικά της θρησκευτικότητας στην κλασσική αρχαιότητα, όσο και με την ανακαίνιση της ψυχικής υπόστασης. Η ανακαινιστική λογική και η ανακαίνιση της ψυχικής υπόστασης σχηματίζουν τον πυλώνα για το πέρασμα στη μετατραγικότητα.
Έχουμε εξοικειωθεί επικίνδυνα με τις λέξεις και ο όρος ψυχική ανακαίνιση δεν μας λέει πολλά ή δεν μας λέει πολλά το γεγονός ότι η ευσπλαχνία δεν αποτελεί ιδιότητα αλλά είναι ο νόμος των νόμων. Έχουμε χάσει τη φαντασία που περιβάλλει και δημιουργεί τις λέξεις και τη ψυχική αντίληψη που αναδείκνυε την πλήρη σημασία και την κυριολεξία μιας τέτοιας φράσης. Πραγματικά η κάθαρση βρίσκεται σε αυτό το δρόμο, την αναγκαία επίδειξη φαντασίας και δημιουργείται γύρω από τις θεμελιώδεις εκφράσεις της ύπαρξης όπως η ευσπλαχνία. Η ευσπλαχνία αποτελεί την αφετηρία της θυμικής μεγαλοφυΐας, ενώ παράλληλα μας οδηγεί στην καρδιά της υπόστασης και στην καρδιά της υπερβατικότητας. Η αγάπη σαν υπόσταση και υπερβατικότητα είναι η ζωή της ανάστασης. Διαφορετικά προσεγγίσουμε την ανάσταση χωρίς την αγάπη, όταν ο Ίδιος ο Θεός είναι αγάπη. Προσδοκούμε μήπως να γίνουμε κάτι μεγαλύτερο από το Θεό μέσα από την χωριστικότητά μας;
Είναι καιρός λοιπόν για μια δεύτερη ανάσταση του Χριστού. Αυτή θα γίνει μέσα μας μια ανάσταση μηνύματος, για να συνεχίσουμε μια μακριά παράδοση για την αληθινή θρησκεία, όπως έκανε κάποτε και ο Αυγουστίνος. Είναι μια θρησκεία που υπήρχε από πολύ παλιά, πριν από τον Χριστό, και πήρε το όνομα χριστιανισμός και αυτή είναι η σωστή σχέση του ανθρώπου με τον άνθρωπο, με το Θεό, με τη φύση, με κάθε τι. Σε αυτό το δρόμο, προτεραιότητα πρέπει να δοθεί όχι στην απόκτηση μέσω αποτελεσμάτων αλλά στην ορθή σπορά, στα σωστά αίτια. Τα αίτια είναι πολύ πιο σημαντικά από τα αποτελέσματα και αυτό θα μπορέσουμε να το αποδεχτούμε μόνο όταν μπούμε σε ένα δρόμο που δεν θα έχει προσδοκίες από την ορθότητα, αλλά θα απολαμβάνει την ίδια την ορθότητα, δεν θα έχει ιδιοτέλεια από τα αποτελέσματα, αλλά θα έχει αφιέρωση μέσα από τις αιτίες.
Η αρχή της βιωσιμότητας και της αειφορίας μας λέειότι, τον κόσμο τον δανειστήκαμε από το μέλλον και πρέπει να τον παραδώσουμε στο μέλλον. Μας λέει επίσης ότι, ό,τι κάνουμε είναι δάνειο. Κάποιοι βέβαια είναι κλέφτες δανείων, οικειοποιούνται, και ορθά αυτούς μας τους θυμίζουν οι παραβολές του Ιησού.
Μπορούμε να πούμε ότι, στο δρόμο της ανταπόδοσης έχουμε διαρκώς μια ευθύνη απέναντι στο μέλλον και ότι η αειφορία βρίσκεται στις θετικές αιτίες και όχι στα αναγκαστικά αποτελέσματα. Η αειφορία βρίσκεται στο δρόμο της αγάπης και όχι του μίσους, βρίσκεται στην ταπεινότητα του πνεύματος. Ένα πνεύμα ταπεινό, δεν αισθάνεται ότι έχει κατακτήσει την αλήθεια και ότι την έχει τυποποιήσει με δόγματα, αλλά τη διαρκή υπερβατικότητα απέναντι σε κάθε ανθρώπινη σύλληψη και λέξη. Δεν υπάρχει δρόμος για την ταπεινότητα αν θεοποιήσουμε την ικανότητά μας να χωράμε μέσα στις λέξεις, τις Άκτιστες Ιδέες. Η αποδοχή της ψυχής πέρα από τη μηχανικότητα ή τον μηχανισμό ή πέρα από τον φορέα, είναι μια μετατραγική και τραγική ανάγκη του ανθρώπου. Πρέπει επιτέλους να απελευθερώσουμε αυτήν την πίστη και με τρόπο φιλικής έρευνας να αναζητήσουμε αυτή τη γνώση. Μια γνώση που έχει να κάνει βέβαια με νοητικά πειράματα και όχι μόνο με εργαστηριακά.
Μια θρησκευτικότητα μπορεί να οικοδομηθεί μόνο στη βάση αποδοχών που αποτελούν έξοδο από την τραγικότητα στη μετατραγικότητα, όπως αυτή μέσα από ορθά κίνητρα, που δίνουν έμφαση στα αίτια και όχι στα αποτελέσματα και οδηγούν στην ανιδιοτέλεια της υπηρεσίας και στη νοήμονα και στοργική σοφία. Μέσα από το ορθό κίνητρο και από τη σοφία που θα διαμορφώνει την ορθή σκέψη, θα οδηγηθούμε σε μια διαμόρφωση της πραγματικότητας μέσα από τη νομοτέλεια της ενέργειας που ακολουθεί τη σκέψη και όπως θα λέγαμε με πιο μοντέρνους όρους, ακολουθεί την πληροφορία.
Οι υποκειμενικοί κόσμοι είναι όσα οι άλλοι χώροι της υποκειμενικής ανάπτυξης της βιόσφαιράς μας περιέχουν μέσα τους. Μια δυναμική ενεργειών, κινήτρων και αναπτύξεων που μπορούν να μας εκπλήξουν αν πραγματικά προσανατολιστούμε στο να είμαστε μια αντένα επικοινωνίας διαμόρφωσης της πραγματικότητας επικλητικά και εφελκυστικά.
Μπορούμε πραγματικά να ενατενίσουμε τον κόσμο, αρκεί να το πιστέψουμε, να ενεργήσουμε σύμφωνα με αυτό και να μην έχουμε την προσδοκία να απελευθερωθούμε από την προσδοκία αλλά και να προσανατολιστούμε στην αιτία, στη διαμόρφωση ενός απελευθερωτικού σώματος αιτιών δομημένο από την αγάπη και την αβλάβεια.
Αυτή η προσήλωση χρειάζεται μια ομαδική συνείδηση, που να ξεπερνά τη χωριστικότητα και να διαμορφώνει ένα απελευθερωτικό πεδίο ανοικτών οριζόντων έκφρασης της δύναμης της ελευθερίας και ταυτόχρονα ενότητας μέσα από την ομαδικότητα, την ομαδική συνείδηση και την ομαδική ζωή. Στην πράξη είναι το ανάλογο μιας κατάκτησης της ομαδικότητας του μικρόκοσμου, στη διαμόρφωση των σωμάτων της ζωής μας. Αυτό, μπορεί να γίνει σε μια ευρύτερη κλίμακα με ένα πολύ χαλαρότερο τρόπο, που θα μας οδηγήσει σε ένα κόσμο μεγαλύτερης συνοχής, αλληλεγγύης, έκφρασης αδελφοσύνης και σίγουρα απόρριψης της χωριστικότητας και των εκπροσώπων της. Αυτό, δεν πρέπει να το ξεχνάμε.
Υπάρχουν δυνάμεις χωριστικότητας που αρνούνται την ενότητα και δυνάμεις ολοκληρωτισμού που αρνούνται την ελευθερία. Μπορεί να υπάρχει διακριτική πραγματιστική συνδιαλλαγή, αλλά πρωταρχικά η πλήρης απόρριψή τους στο πεδίο της συνείδησης. Έτσι θα διαμορφωθεί η στρατηγική αντίθεση των δυο δυνάμεων, της προόδου και της αντίδρασης. Μέσα στις δυνάμεις αντίδρασης έχουμε και τις δυνάμεις της προοδευτικής καθήλωσης, που προσποιούνται πρόοδο και την καθηλώνουν σε σημεία δευτερευούσης προοπτικής και δυναμικής, στερώντας την έτσι από την ευρύτητα και το βάθος της.
Εφόσον ο Θεός είναι αγάπη, είναι και θέληση. Η αγάπη είναι ανάπτυγμα μιας βούλησης, που αποκαλύπτει την ενότητα, την ταύτιση όλων και τη συνταύτιση. Μέσα από αυτή τη θέληση, αποκαλύπτεται ο σκοπός σαν ψυχολογική υπόσταση του Όλου και κάθε ακεραιότητας και το σχέδιο σαν οικολογική δυναμική, η δυναμική της ιστορικότητας και της πολυπλοκότητας, της διακύμανσης και της διακλάδωσης όλων των μορφών της ζωής προς τη συνεκτικότητα και την ολότητά της. Αποκαλύπτεται ο λόγος και η ιδέα που συνδυάζουν την ενύπαρκτη με την υπερβατική θεότητα, το ιδανικό του εγώ με το υπερεγώ που έχει απελευθερωθεί από τα είδωλα της τυραννίας και του καταναγκασμού. Είναι το πεδίο που η αντίληψή μας μπορεί να συναντήσει τις βαθιές και εναργείς εντυπώσεις.
Μπορούμε να συναντήσουμε το Όλο και τον τρόπο της ύπαρξης του παντός στο κάθε τι και έτσι να βιώσουμε μέσα από την υπερβατική μας θρησκευτικότητα τις σχέσεις μας, με μια συνείδηση που είναι απελευθερωμένη, μέσα σε ένα δραστικό και ζωτικό ησυχασμό. Η θρησκευτικότητά μας είναι, ένας προοδευτικός κύκλος επίκλησης και εφέλκυσης, μια γιορτή ανάπτυξης της καλής θέλησης, μια συνάντηση με τις πρισματικές διαθλάσεις του χρόνου μέσα στη μουσική των σφαιρών, μια ενορχήστρωση της ψυχής μας, μια μελωδία που απελευθερώνει τη συνείδηση από την πεζότητα και τη μηχανικότητα, που μεταμορφώνει ακόμα και τις μηχανές, σε μια γιορτή και ένα όνειρο της ύπαρξης.
Στο σύγχρονο κόσμο, αυτό που πρέπει να εκφραστεί και μπαίνει στη διαδικασία της ενανθρώπισης, είναι η σύνθεση. Χωρίς σύνθεση η ένταση της παγκοσμιοποίησης μπορεί να αποβεί καταστροφική. Χωρίς απελευθέρωση και θέληση για το καλό, δεν μπορεί να εξισορροπηθεί η παγκόσμια δυναμική· Εκείνο που μπαίνει σε διαδικασία ενανθρώπισης είναι, η σύνθεση και η απελευθέρωση μαζί με την αγάπη και την θέληση, η διαφώτιση, το φως του λόγου και οπωσδήποτε το πνεύμα της ειρήνης.
Ήρθε ο καιρός να αρχίσουμε να διαβλέπουμε τις ιδέες, τις ιδιότητες και τις όψεις της ύπαρξης του όντος, που μπαίνουν σε μια πληρέστερη ενανθρώπιση. Τέτοιες ενσωματώσεις θειότητας, προσωποποιούνται σε ομαδικές ή ατομικές ηγετικές μορφές. Το σημαντικότερο είναι, ότι αυτές οι ενσωματώσεις της θειότητας, μπορούν να διαχυθούν μέσα από γνωστά ιστορικά γεγονότα που έδρασαν καταλυτικά στην ανάπτυξη του σύγχρονου πολιτισμού. Δηλαδή μέσα από ιστορικά σημεία κρίσης, που επέφεραν δραστικές εξελίξεις στην αντιπαράθεση μεταξύ ενότητας και χωριστικότητας, ή ελευθερίας και ολοκληρωτισμού, και εκφράζουν ακόμη και σήμερα μια παγκόσμια δυναμική. Σημαντικά γεγονότα όπως η Γαλλική Επανάσταση και ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, δεν είναι απλά γεγονότα που μετατρέπονται σε ειδήσεις από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης αλλά αποτελούν παγκόσμιες αναπτύξεις.
Η θρησκευτικότητά μας πρέπει να σταθεί απέναντι στην ιστορία. Με αυτό τον τρόπο, να μην προσεγγίσουμε αποκλειστικά την θεία ενσάρκωση ή την Παρουσία μέσα από την προοπτική της προσωποληψίας. Πάντα βέβαια λειτουργούσε το στοιχείο της ηγεσίας και με την έννοια αυτή υπάρχει πάντα η έκφραση μέσω της προσωπικότητας, και της ενανθρωπισμένης ψυχής του ενανθρωπισμένου πνεύματος. Ωστόσο, η ιδέα της Πανταχού Παρουσίας, μας υποβάλει σε μια ανάγκη αποκεντρωμένης αντίληψης αυτής της καθέλκυσης του θείου όντος και των θείων ιδεών, Προσεγγίσεων και Αποκαλύψεων, μέσα στην αειθαλή διάρκεια του όντος και του κόσμου.
Οι θρησκευτικές ιδέες βρίσκονται σε γίγνεσθαι. Γίνονται πιο διαυγείς και ανθρώπινες, πιο προσαρμόσιμες στην καθημερινότητα, και εφαρμόσιμες πλέον «με ανθρώπινα χέρια και πόδια»Είναι με άλλα λόγια, ταυτόχρονα σε ένα δρόμο απλότητας που δεν φυλακίζει και δεν δεσμεύει και ταυτόχρονα ενέργειας και διαύγειας που απαιτεί μια εξασκημένη ενατένιση και ενόραση. Σε αυτό το δρόμο της εξέλιξης των θρησκευτικών ιδεών οφείλουμε να πορευτούμε, είτε το θέλουμε είτε όχι, αν θέλουμε να μην εμπλακούμε σε μια πίστη χωρίς πίστη, σε μια πορεία άγονη που το τέλος της γίνεται αντικείμενο της κατάρας του χρόνου. Ας θυμηθούμε τη παραβολή της ξηρανθείσας συκής. Το άλας δεν πρέπει να μωρανθεί. Το μυστικό βρίσκεται στην επιτακτικότητα της εξέλιξης και στην ανάπτυξη των υπερβατικών δυνάμεών της, ώστε να αποκαθίσταται μια συμμετρία στην εξέλιξη χωρίς ηθική καθυστέρηση, καθήλωση και ανακολουθία ανάμεσα στις διάφορες όψεις του ανθρώπινου πολιτισμού.
Η πρόοδος αποκαλύπτει πρόνοια αν αποδεχθούμε την ύπαρξη ως δωρεά του Θεού. Εκφράζει την αγάπη προς τον άνθρωπο και προς τον κόσμο. Με την έννοια αυτή, η εξαίρεση από την πρόοδο και η άρνηση της προόδου, συνιστά μια δεύτερη πτώση. «Ο δρόμος για την κόλαση είναι στρωμένος με καλές προθέσεις». «Το δένδρο από τους καρπούς του φαίνεται «και εκείνο που πρέπει να δεσπόζει στα κριτήριά μας είναι το πνεύμα της αληθείας και της καταστάλαξης σε πράξη, και όχι η διατύπωση της σκέψης πάνω στην οποία επενδύθηκε ο ναρκισσισμός της κατοχύρωσης της αλήθειας.
Η δοκιμασία της πίστης βρίσκεται στην πράξη και στη ζωή και όχι στη νοητική ομολογία, στην αγάπη και όχι στο φόβο, όπως σωστά έχει διατυπώσει ο απόστολος Ιωάννης στις επιστολές του. Βρίσκεται στο πνεύμα του Μυστικού Δείπνου, που ανακαινίζει τις ψυχές και τα σώματα της δεύτερης ανάστασης, που είναι η ανάσταση του Χριστού μέσα μας, η ανάσταση του πνεύματος στον κόσμο των ιδεών και της καθημερινότητας. Η απελευθέρωση από την χριστιανική ειδωλολατρία, που πραγματικά δεν οδήγησε στην απελευθέρωση του ανθρώπου αλλά στην υποδούλωσή του, μέσα από γεγονότα που άγγιξαν την κόλαση, τη φρίκη και το τερατώδες, όπως αυτά της Ιερής Εξέτασης, των θρησκευτικών πολέμων, των ανακρίσεων και των ομολογιών, τα συμμερίστηκαν όλες οι θρησκείες και όλα τα δόγματα σε διαφορετικό βαθμό, αποκάλυψαν ότι ο άνθρωπος μπορεί να σφάλλει. Αν ο άνθρωπος, δεν το αποδεχτεί αυτό από την αρχή, η αλαζονεία του και ο ναρκισσισμός του, θα μετατρέψουν τη τελειότερη παραδοχή για τη φύση της θεότητας σε όργανο τέλειου εγκλήματος σε βάρος του Θεού, όπως τόσα καλά μπόρεσαν να το πράξουν οι Φαρισαίοι και οι Σαδδουκαίοι. Η αδυναμία μας μπορεί να γίνει ένας δρόμος για την τελείωσή μας. Η αλαζονεία όμως του αλάνθαστου, ποτέ δεν μπορεί να οδηγήσει στην κατάκτηση της αλήθειας.
Η σημειολογία της Βηθλεέμ, όχι ως τόπο, γιατί πρέπει να απαγκιστρώσουμε το πνεύμα από τον υλισμό της τοπικότητας και αυτό μας υποδηλώνει η Πανταχού Παρουσία, μας δείχνει τη δύναμη της ανωνυμίας. Είναι πολύ κοντά στη φύση, στα αδύναμα και ανώνυμα όντα και στη φάτνη, στη σωματικότητα των πραγμάτων, στην ύλη και στο πνεύμα και στους απλούς ανθρώπους. Το Πνεύμα σηματοδοτείται από τους μακρινούς κόσμους, το υπερβατικό και τον ουρανό. Ταυτόχρονα είναι στην περιφέρεια του κόσμου της δημοσιότητας και της εξουσίας, προσελκύει την προσοχή των μελετητών του υπερβατικού, της μαγικότητας ή πνευματικότητας. Δεν είναι όμως σε αναγνώριση από τους κήρυκες της πνευματικότητας. Αυτή η σημειολογία είναι μια αφετηρία για το μέλλον και για τη νέα θρησκευτικότητα.
Από την αρχή έως το τέλος οι Φαρισαίοι δεν ήταν παρόντες, ήταν μόνο επικριτές. Δεν ήταν ούτε καν παρόντες, πολύ δε περισσότερο συμμετέχοντες. και πραγματικά δεν συμμετείχε επίσης η σκηνή της δημοσιότητας. Η δημοσιότητα δεν παρέχει μαρτυρία. Την μαρτυρία την παρέχει η σιγή. Τη σιωπηλή φωνή της σιγής, δεν την παρέχει η κραυγαλέα δημοσιότητα και ο κόσμος των ειδήσεων.
Στο σύγχρονο κόσμο υπάρχουν επίκεντρα ιστορίας, που είναι φτωχά σε ειδήσεις, που εκφράζουν τη φτώχεια της Βηθλεέμ για ειδήσεις. Εκεί μπορούμε να εντοπίσουμε τη γέννηση μιας νέας πραγματικότητας. Η ίδια η προσωπική καθημερινότητα του καθενός, χωρίς να είναι αντικείμενο παρατήρησης και αυτογνωσίας μας αυτό, περιέχει τέτοια στοιχεία, όπως έλεγε ο Πολ Βαλερί. Τα σημαντικά στοιχεία είναι σχετικά αδιάγνωστα, είναι λεπτομέρειες που φτιάχνουν τους αρμούς της μεγάλης δύναμης και συνήθως ξεφεύγουν από τον ορίζοντα της παρατήρησης. Διασκευάσαμε βέβαια τη φράση αλλά το νόημα είναι βασικά αυτό.
Η αναζήτηση μιας νέας θρησκευτικότητας, όχι στην κατεύθυνση μιας «θρησκείας χωρίς θρησκεία», ή μιας «πίστης χωρίς πίστη», αλλά μιας συγκέντρωσης ποιητικού, ψυχολογικού και μεταμορφωτικού δυναμικού απέναντι στα τραγικά μας κίνητρα που μας κάνουν χωριστικούς και εγωκεντρικούς, που οδηγούν τον ναρκισσισμό στην κυριαρχία και που δεν απελευθερώνουν τη δύναμη του εγώ με βιώσιμους όρους, με όρους προοπτικής, με όρους ευχαριστίας, με όρους που να τον μετατρέπουν σε εμείς και σε όλον. -αυτό είναι το περιεχόμενο της νέας θρησκευτικότητας και αυτό είναι ανοιχτό σε λάθη και λογικές διακινδυνεύσεις μέσα από την ποιότητα της πίστης.
Η ποιότητα και η ποσότητα παντρεύονται και συνδέονται με μια μεταμορφωτική προσέγγιση, για την αντίληψη του υπερβατικού και το επέκεινα, που δεν απολιθώνει τις έννοιες σε λέξεις και δόγματα, που τις απελευθερώνει σε ένα διαρκές γίγνεσθαι, που δεν βασίζεται σε μια αθανασία πρωταρχικά σωματική, ή μια σωματικοποίηση του υπερβατικού, χωρίς ωστόσο να υπάρχει η αποξένωση πνεύματος και ύλης.
Υπάρχει μια πολυπλοκότητα στον εννοιακό κόσμο που αποκλείει τις μονοχρωματικές υπερβολέςέστω και αν υπάρχουν κυρίαρχα χρώματα και ακτινικές όψεις. Οι μονοχρωματικές υπερβολές που οδηγούν ανώριμες συνειδήσεις στην καταστροφή και τον όλεθρο, μπορούν και πρέπει να αποφεύγονται. Διαφορετικά η πίστη, γίνεται μέρος της κρίσης και τελικά της καταστροφής.
Για να διασώσουμε την πίστη, οφείλουμε να την απελευθερώσουμε στη ζωή, στις σχέσεις και στην αναζήτηση. Η διάσωση της πίστης δίπλα από τη λογική, οδηγεί και τη λογική στη διάσωσή της. Η ορθολογικοποίηση, μπορεί να αποδειχθεί μια τυραννία και καταστροφή, αν στερηθεί της ψυχολογικής αφθονίας. Όπως εύστοχα σημειώνει ο Έντγκαρ Μορέν, οι δυνάμεις της λογικής, της χαράς και της ευσπλαχνίας, μπορεί να θεωρηθούν τόσο θαυμάσιες και γόνιμες όσο και οι δυνάμεις που μπορεί να παρέχει σε ένα οικολογικά αναπτυγμένο πολιτισμό η ενέργεια του ήλιου, του ανέμου και του νερού.
Πάνω σε διαπιστώσεις ζωής, η νέα θρησκευτικότητα μπορεί να οικοδομήσει στέρεα μέσα στην καθημερινότητα, αντλώντας συμπερασματικά, διαλεκτικά και ενορατικά από το παρελθόν της πραγματικότητας και ανατείνοντας προς το μέλλον της, αφήνοντας την μεταμοντέρνα μελαγχολία να χαϊδέψει σαν καιρικό φαινόμενο την εποχή και τον πολιτισμό, επιτρέποντας στην μοντέρνα, την παραδοσιακή και κλασσική ποιότητα και αξία να αναπτυχθούν και να δημιουργήσουν νησιά ζωής και φαντασίας στο αρχιπέλαγος της ουτοπίας που είναι μέσα μας και στην καρδιά της πραγματικότητας, που είναι μια όψη της πραγματικότητας, μαζί με εκείνη την όψη που αποτελεί το λόγο που έχει γίνει εξάρτηση και που δεν παραμένει μόνο ανεκδήλωτος.
Το εκδηλωμένο και το ανεκδήλωτο συναληθεύουν μαζί με το ουτοπικό και το καθημερινό μέσα στις συνειδήσεις και στην ποιητική ομορφιά της ζωής. Όταν μιλάμε για την ουτοπία, δεν θέλουμε να την αναγορεύσουμε σε φάρο και οδηγό της ιδεολογίας και της θρησκείας, αλλά σαν την άλλη όψη της αίσθησης και της αισθητότητας, έτσι ώστε η αίσθηση, να μη γίνεται φυλακή της συνείδησης. Όπως η φαντασία ανοίγει δρόμους για την πραγματικότητα, έτσι και το άμορφο αποτελεί αρχιμήδειο μοχλό για την εξέλιξη. Δεν συμπαθούμε τον όρο ουτοπία, αλλά χρειάζεται να τον χρησιμοποιήσουμε για να συμπληρώσουμε την έκφρασή μας για τις διαστάσεις που δεν γνωρίζουμε, που μας απελευθερώνουν και μας εξημερώνουν προς την απέραντη απελευθερωτική Ύπαρξη, με όλο το μέτρο που εκφράζεται σε αυτό το απέραντο και όλη την αναλογικότητα, την αξιοπιστία και στιβαρότητα της μεθόδου.
Τη μη τοπικότητα τη χρησιμοποιούμε σαν μια ασκητική. Τον μη τόπο όπως και το χώρο, σαν ένα πεδίο απελευθερωτικής ασκητικής μεθόδου, επίκλησης, εντύπωσης και εφέλκυσης. Κάναμε μια προσπάθεια σε αυτό το κείμενο, να διατηρήσουμε την αισθητηριακότητα αλλά και την αποκεντροτικότητα της νέας βιώσιμης και οικουμενικής θρησκευτικότητας, Χωρίς να περάσουμε στις διαμάχες για τα πρωτεία και την ορθότητα. Εστιαστήκαμε, στην ορθότητα και στο πνεύμα που εκφράστηκε στο Μυστικό Δείπνο και στη σημειολογία που εκφράστηκε με την ανάσταση και τη γέννηση της ενανθρωπισμένης θεότητας, του Λόγου που γίνεται σάρκα και του Λόγου που στρέφει την έκφραση και αυτοπραγμάτωσή του, στον κόσμο του πνεύματος, όπως και στον κόσμο της ύλης.
Με αυτή τη λογική προσπαθήσαμε να αναδείξουμε ένα πεδίο συνεννόησης και ανάπτυξης, που να μην προσβάλλει το πνεύμα και τον άνθρωπο, αλλά ταυτόχρονα να μην προσβάλλει τις κεχωρισμένες θρησκείες και εντούτοις, να μην παραβιάζει τις προτεραιότητες που έχουν σηματοδοτηθεί και ιεραρχηθεί μέσα από την ίδια την αναφορά τους.
Ο οποιοσδήποτε, μπορεί να αναλογιστεί ότι, το μείζον υπόδειγμα ηθικής δόθηκε τελικά στο Μυστικό Δείπνο. Το μείζον υπόδειγμα και επίδειξη ζωής, δόθηκε από την συμβολική της Χριστικής ζωής, στο βαθμό που αυτή η ζωή έμεινε μακριά από διακηρύξεις ανθρώπων και από προσεγγίσεις αλαζονείας και διακηρυγμένα έμεινε ανοιχτή στο μέλλον και προσδοκά μείζονα έργα των τετελεσμένων.
|
